सुनसरी- कहिल्यै युवाको हाँसो, खेल र गीतले गुञ्जिने गाउँहरू अहिले सुनसान छन्। बिहान उठ्दा बुढाबुढीको खोकी र चराको आवाजबाहेक गाउँमा जीवनको लय हराएको छ। वैदेशिक रोजगारीको लहरले सुनसरीका अधिकांश गाउँहरू खाली हुँदै गएका छन्—यो अब सामान्य तथ्य होइन, भयावह यथार्थ हो।
विराटनगरदेखि भोक्राहा नरसिंह, देवाङ्गञ्ज, रामधुनी, हरिनगर र इनरुवासम्मका गाउँमा हरेक घरबाट कोही न कोही परदेशिएको छ। स्थानीय सिता देवी यादव भन्छिन्, “अब गाउँमा मर्द छैनन्, खेत जोत्न हात छैन। सबै विदेश गए, हामी बुढाबुढी मात्रै बाँकी।”
खाडी मुलुक र मलेसियातर्फको दौडले गाउँका खेत बाँझिएका छन्, बजार सुनसान छन् र विद्यालयमा विद्यार्थी घट्दै गएका छन्। विद्यालयका शिक्षकहरू भन्छन्, “कक्षा ८ पछि पढ्ने अधिकांश बालकको लक्ष्य विदेश हो, गाउँमा काम र अवसर छैन।”
सामाजिक सञ्जालमा झल्किने वैदेशिक आम्दानीका तस्वीरले केही घरमा पक्की भवन त बनाएका छन्, तर गाउँको आत्मा मरेको छ। युवाको हाँसो, खेलकुद, सामूहिक श्रम र उत्सव सबै परदेशी हावा बनेका छन्।
इनरुवाका समाजसेवी कृष्ण चौधरी भन्छन्, “दुई–तीन वर्षमै लास फर्किन्छ, तर अर्को दिन अर्को छोरो विमान चढ्छ। गाउँमा आशाभन्दा डर बढ्दै गएको छ।”
सरकारी तथ्यांकले करिब ६५ हजार सुनसरीका युवा वैदेशिक रोजगारीमा रहेका देखाउँछ। बाँकी गाउँहरू वृद्धाश्रमझैँ बनेका छन्—न त युवाको जोश बाँकी, न त भविष्यको योजना।
स्थानीयहरू भन्छन्, “हामीलाई गाउँमै रोजगारी चाहियो, युवालाई फर्क्याउने नीति बनाऊ।” तर उनीहरूको स्वर अझै हावामा हराइरहेको छ।
गाउँ त बाँकी छ, तर युवाहरुका सपना विदेशमा हराइरहेका छन ।